Eerst goed lezen voordat je goed kunt schrijven

3 minuten lezen


Wetenschapsjournalistiek is best lastig. Dat merk ik keer op keer als ik zelf berichten in de krant lees. Zoals vanavond, augustus 2010. In twee verschillende kranten lees ik twee verschillende conclusies van hetzelfde onderzoek en allebei de berichten geven geen antwoord op vragen die ik bij het onderzoek heb.

Eerst lees ik NRC Handelsblad. Ik zie de kop: Omega 3 helpt hartpatiënten niet. Ik lees het bericht niet maar onthoud wel de kop. Even later lees ik in het Agrarisch Dagblad: Deel hartpatiënten heeft baat bij omega-3-vetzuren. (zie ook het verschil in schrijfwijze, maar dit terzijde)

‘Baat bij dieet verrijkt met omega 3’

Hé, denk ik. Volgens mij heb ik dit bericht eerder gezien, maar dan met een andere conclusie. Ik begin te lezen in he Agrarisch Dagblad:

Vrouwelijke hartpatiënten en hartpatiënten met diabetes hebben baat bij een dieet verrijkt met omega-3-vetzuren. Dat blijkt uit onderzoek van Wageningen Universiteit. Een dergelijk dieet kan herhaling van ernstige gevallen van hart- en vaatziekten echter niet voorkomen.

De rest van het bericht vertelt hoe het onderzoek is gedaan. Het stukje geeft niet aan wat voor baat die vrouwelijke hartpatiënten en patiënten met diabetes dan hebben bij hun verrijkte dieet.

Compleet andere conclusie

Dan pak ik de NRC er weer bij, misschien word ik daar wijzer.

Omega 3-vetzuren beschermen overlevenden van een hartaanval niet tegen nieuwe hartklachten. Dat schrijven onderzoekers van Wageningen Universiteit in een dinsdag  online gepubliceerd artikel…

Hm. Dat druist recht in tegen de conclusie in het Agrarisch Dagblad.

Verderop toch hetzelfde

Ik lees door en een eindje verder blijkt er toch ook wat te staan over de groepen waar het Agrarisch Dagblad het over heeft, maar dan net iets anders:

Bij twee subgroepen van proefpersonen vonden de onderzoekers wel een gunstig effect: voor hartpatiënten die ook diabetes hebben, zijn omega 3-vetzuren uit vis gunstig, en vrouwen met hartklachten hebben baat bij alfa-linoleenzuur. Dat is een plantaardig vetzuur dat voorkomt in bijvoorbeeld lijnzaad, walnoten, rijst en groene bladgroenten.

Het verschil: subgroep of niet

Grappig om te zien hoe de redacteuren de conclusies van het onderzoek waarderen. De NRC ziet kennelijk vrouwen en diabetici  samen als zo’n kleine groep dat ze eerst meldt dat niemand er baat bij heeft.

Geen van beide kranten geeft antwoord op de vraag wat voor baat de beide genoemde groepen hebben van omega 3. Volgens het Agrarisch Dagblad hebben ze baat bij een verrijkt dieet. Ik zou zeggen dat je dan omega 3 toevoegt. Maar dat is niet waar, want NRC meldt dat toevoegen aan margarine niet helpt. Wel heeft de ene groep baat bij vis en de andere bij noten.

Resterende vraag

Rest de vraag wat voor baat ze er dan bij hebben.

AgD meldt alleen dat de patiënten baat hebben van een dieet verrijkt met omega 3, maar dat zo’n dieet herhaling van hart- en vaatziekten niet kan voorkomen.

NRC heeft het alleen over een ´gunstig effect´.

Kortom: voor de echte conclusies moet je het oorspronkelijke artikel opzoeken. Wat heb ik dan aan die kranten?

De volgende dag

Ik krijg het oorspronkelijke bericht en dan wordt alles helder.

Verrijken van het dieet met omega 3 heeft geen zin. Maar bij vrouwen die extra plantaardige vetzuur alfa-linoleenzuur krijgen, is de kans op ernstige hart- en vaatziekten met een kwart verlaagd.

En bij diabetici vermindert de inname van visvetzuren het risico op dodelijke hartinfarcten met 50 %.

Goed lezen is ook een vak. En goed schrijven al helemaal 😁.

Wil jij leren om goed te schrijven?

Misschien is een van mijn schrijftrajecten iets voor jou?